چهارشنبه 3 بهمن 1397  
English خانه تماس با ما نقشه سایت







    

به مناسبت روز ملی سلامت زنان:

جمعیت زنان کشور در سرشماری نفوس و مسکن سال 85، 34629420 نفر می باشد.

جمعیت زنان استان مرکزی در سال 89 طبق برآورد جمعیت شهری و زیج حیاتی    702690  نفر بوده است.

مهمترین علل مرگ و میر در زنان کشور بر اساس بررسی بار بیماریها پس از حوادث و بلایای غیر مترقبه طبیعی و حوادث ترافیکی، بیماریهای ایسکمیک قلب و بیماریهای عروقی مغز می باشد اگر ناتوانی ناشی از بیماریهای مزمن که عامل خطر مهم بیماریهای ایسکمیک محسوب می شوند مانند دیابت ، فشار خون و چاقی را نیز در همین گروه قرار دهیم بار آنها افزایش می یابد .
سرطانهای زنان بویژه سرطان پستان نیز به عنوان شایعترین سرطان زنان باعث خسارتهای فردی خانوادگی و اجتماعی فراوانی می شود. در میان سایر علل موربیدیته زنان ، مهمترین علل در همین بررسی به تر تیب اولویت شامل بیماریهای اعصاب و روان بخصوص افسردگی ، بیماریهای عضلانی اسکلتی بویژه کمردرد و آرتروز ، کم خونی و یائسگی خواهند بود که در گروههای سنی مختلف زنان رتبه آنها تغییر می کند . به عنوان مثال یائسگی و مشکلات ناشی از آن در گروه سنی 60-45 سال زنان رتبه دوم علل موربیدیته را به خود اختصاص می دهد و یا در گروه سنی دختران نوجوان آکنه بار بیشتری را همراه دارد.

با توجه به مسئولیت و نقش های متعدد فیریولوژیک خانوادگی و اجتماعی زنان باید خود مراقبتی زنان در همه زمینه ها به عنوان عامل مهم پیشگیری از بیماریها و مرگ و میر مادران و زنان موردتوجه قرار گیرد. همچنین کاهش بارداریهای ناخواسته و حاملگیهای پرخطر از عوامل مهم حفظ سلامت زنان است. تاثیرسلامت مادرروی سلامت تمام اعضای خانواده و شاخص سلامت جامعه کاملا مشخص می باشد.

سلامت زنان مطمئن ترین راه برای رسیدن به زندگی بهتر برای همگان است و توانمندسازی آنان جهت مشارکت در برنامه های بهداشتی پیش نیاز اصلی برای ارتقای بهداشت و نیل به اهداف سلامت جامعه می باشد. 

به مناسبت هفته جهانی کودکان:

 

ایمنی کودکان:

 

بر اساس آخرین آمار و اطلاعات جهانی ، وضعیت ایمنی کودکان در جوامع فعلی نگران کننده است ، بگونه ای که آسیب های غیر عمدی و خشونت از اصلی ترین علل مرگ و میرکودکان و نوجوانان بوده و در این میان آسیب های غیر عمدی عامل 90 درصد این  مرگ ها می باشد.
آمار کشوری  نیز با آمار  جهانی همخوانی نزدیک دارد و عمده آسیب های  غیر عمدی منجربه فوت ، سوانح و حوادث ترافیکی ، غرق شدگی ، سوختگی، سقوط و مسمومیت بوده است.
در این میان حوادث ترافیکی و تصادفات ازمهمترین علل مرگ کودکا ن در سال 1388 بوده و حتی در گروه های سنی زیر 5 سا ل  مرگ نا شی  از سوانح  و حوادث به عنوان  یکی از علل عمده مرگ گزارش  شده است و صدما ت جبرا ن نا پذیری به  جا معه وا رد کرده است.
آما ر استا نی نیز  با آما ر کشوری نزدیکی زیا دی داشته است به گونه ای  مهمترین علت مرگ کودکا ن در استا ن مرکزی به دلیل حوادث و سوانح اتفا ق افتا ده است.
 
مهار آسیب های کودکا ن با یددر مرکز توجهات جهانی قرار بگیرد تا از مرگ و میر کودکان کا سته شود و کیفیت زندگی آنها بهبود یا بد.
بی توجهی به پیشگیری از آسیب های کودکا ن سرمایه گذاری های بزرگ به عمل آمده در واکسیناسیون ، تغذیه وسلامت مادر و کودک را بی اثر می سازد.  
تاکید دوباره بر پرداختن به موضوع ایمنی کودکان به مناسبت روز جهانی کودک در سالهای اخیر نشاندهنده اهمیت موضوع در تامین سلامت این گروه سنی است.

سوانح و خشونت از قاتلین اصلی کودکان در سراسر جهان بشمار می رود و تصا دفا ت رانند گی شایعترین علت مرگ و میر و معلولیت ها در کودکان است که صدما ت جبران ناپذیری به جامعه وارد می کند.
بطور کلی نیمی از مرگهای دوران کودکی در اثر سوانح وحواث روی  میدهد. از هر 6 کودک یک نفر در سال به علت حوادث در اورژانس بیمارستانها بستری می شوند.

حوادث کوچک وساده گاهی می توانند باعث مرگ دلخراش کودکان شوند و یا با پیامدهای آن یعنی درد و رنج و معلولیت همراه باشند.

همانطور که کودکان رشد میکنند و زندگی خود را در خارج از خانه گسترش میدهند با خطراتی مواجه میشوند. 
کودکان زیر 5 سال آسیب پذیرترین گروه درحوادث خانگی میباشند و کودکان بالای 5 سال آسیب پذیرترین گروه در حوادث ترافیکی جاده ها هستند .
ایران کشوری است با جمعیت جوان، که نیمی از جمعیت آن را کودکان و نوجوانان تشکیل می دهند.استانداردهای وسایل نقلیه ، عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی ، عدم استفاده از وسایل و تجهیزات ایمنی و........ میتواند  منجر به صدمات شدیدی در کودکان گردد.
اگر چه کشور ایران طی سالهای اخیر گام های بلندی در جهت کاهش میزان مرگ و میر کودکان از طریق مراقبتهای بهداشتی در سطح کشور برداشته است ولی هنوز وضعیت سوانح و حوادث به ویژه حوادث ناشی از عبور و مرور  بطور فزاینده ای به کودکان آسیب می رساند. در سال 1385 در کشور حدود 2700 کودک زیر 15 سال  در اثر سوانح و حوادث رانندگی در ایران فوت کردند و تقریبا 95000کودک و نوجوان مصدوم شدند.
در استان مرکزی  شایعترین علت مرگ و میر  کودکان سوانح و حوادث بوده که نسبت به سالهای قبل روند صعودی داشته است و بیش از نیمی از مرگهای ناشی از سوانح وحوادث کودکان را حوادث ترافیکی به  خود اختصاص داده است.
 
خفگی، سقوط از ارتفاع و غرق شدگی رتبه های بعدی مرگ ناشی از حوادث را  به  خود اختصاص داده است. میزان بالای سوانح در استان نه تنها قربانیان حوادث را تحت  تاثیر قرار داده بلکه تبعات غیر مستقیمی را  به دنبال داشته است.
به عنوان مثال می توان به فشارهای اقتصادی و اجتماعی اشاره نمود که بر خانواده ها  تحمیل می شود و خانواده  نا گزیر می شود از معلولین سوانح  مراقبت کنند.

نظر به اهمیت پیشگیری از حوادث و سوانح که در حال حاضر شایعترین علت مرگ و میر  کودکان می باشد و با توجه به اینکه هفته جهانی کودک می تواند بستر مناسبی برای ارتقای آگاهی خانواده ها و جامعه در جهت |پیشگیری از سوانح وحوادث خانگی و ترافیکی و........ باشد لازم است با اجرای برنامه های آموزشی و نظارت بر برنامه پیشگیری از سوانح وحوادث در کودکان موجبات حساس سازی و ارتقای آگاهی  خانواده ها فراهم گردد.

آموزش­های هنگام ازدواج:

خانواده واحد تشکیل دهنده جامعه اسلامی و ازدواج زیر بنای این واحد است. ازدواج به عنوان بنیان خانواده و شروع روند باروری یکی از تصمیمات و رویدادهای مهم دوران زندگی است. از دواج علاوه بر آنکه برطرف کننده نیازهای غریزی است میتواند عامل بقای بشریت و تجدید نسل سالم و توانمند باشد، مرحله ای از زندگی است که بایستی با احساس آرامش و خوشبختی قرین شود، از ارکان مهم زندگی حسن ارتباط با یکدیگر در تمام ابعاد می باشد و برآورده شدن غریزه جنسی با رابطه صحیح بنابر تعالیم الهی امری طبیعی است. یکی از اهداف برنامه تنظیم خانواده، افزایش آگاهی زوجین هنگام ازدواج است و دستیابی به خدمات تنظیم خانواده با کیفیت و کمیت مناسب از جمله حقوقی است که خانواده ها در دستیابی به اهداف سلامت باروری خود نیاز دارند.آموزشهای زوجین هنگام ازدواج از سال 1371 در کشور آغاز شده است و اکنون بیش از 400 کلاس آموزشی در سراسر کشور این آموزشها را بر عهده دارند. لزوم آشنایی زوجین با اصول روابط اجتماعی و زناشویی در ابتدای زندگی مشترک، با توجه به نقش تعیین کننده این اصول در تحکیم بنیان خانواده بسیار اهمیت دارد. با توجه به تأکید مقام معظم رهبری بر این مهم و حمایت دولت از این برنامه، تقویت و توسعه آن در برنامه 5 ساله وزارت بهداشت، درمان نیز پیش بینی شده است و انتظار می رود در پایان برنامه پنجم، میزان رضایت زوجین از زندگی زناشویی ارتقاء یابد.

خدمات ارائه شده در مراکز آموزش هنگام ازدواج:

1-    آزمایشات قبل از ازدواج

2-    تشخیص مبتلایان به تالاسمی

3-    تشخیص اعتیاد

4-    تزریق واکسن توأم بالغین

5-    ارجاع مشاوره ژنتیک

آموزش به زوج ها:

یکی از خدمات مراکز آموزش هنگام ازدواج، آموزش به زوجهاست که از طریق مربیانی که دوره های آموزشی خاص را گذرانده اند ارائه می شود. این آموزش ها با توجه به نیاز زوج ها برای کسب توانایی ها و مهارت ها ی خاص انجام می شود. کلاس هایی به صورت مجزا برای دختران و پسران برگزار می گردد تا براحتی بتوانند در طول آموزش ها سوالات خود را مطرح نمایند. در این کلاس ها به سه موضوع مهم پرداخته می شود.

فصل اول در مورد روایط اجتماعی و عاطفی ازدواج است. در این فصل به عنوان مثال در این مورد بحث شده که روابط زن و شوهر با خانواده همسران خود باید در چه سطحی باشد و در موقع بروز مشکل چگونه برخورد نمایند. چگونه از هم گلایه کنند و در  مواقع بروز مشکل چگونه از هم حمایت روانی کنند. فصل دیگر روابط زناشویی است که اهمیت خاص در تحکیم بنیان خانواده دارد. در این فصل اطلاعاتی در زمینه آشنایی با اصول روابط زناشویی و مشخصه هایی که این روابط باید داشته باشند. احترام گذاشتن به حقوق متقابل در رابطه زناشویی و همچنین آشنایی با آناتومی دستگاه تناسلی و اطلاعاتی در زمینه چگونگی رایطه صحیح جنسی به زوج ها برای ایجاد رضایتمندی جنسی ارائه می شود. سر فصل دیگر مبحث تنظیم خانواده است که زوجها با اطلاعات کلی در مورد روشهای پیشگیری از بارداری با تأکید بر روشهای پیشگیری کاندوم و قرصهای ترکیبی به عنوان روشهای مناسب در ابتدای ازدواج و روش اورژانس پیشگیری از بارداری آشنا می شوند. ضمنأ کتابچه ای تحت عنوان ازدواج و روابط عاطفی و اجتماعی، روابط زناشویی و تنظیم خانواده توسط اداره تنظیم خانواده دفتر سلامت خانواده و جمعیت وزارت بهداشت تهیه شده که در صورت تمایل در پایان کلاس در اختیار زوجین متقاضی قرار می گیرد.

بهداشت باروری،تنظیم خانواده و سلامت

گسترش بهداشت باروری و پرداختن به ابعاد مختلف آن در سطح ملی و بین المللی یکی از گام های اسا سی در تامین سلامت جامعه و خانواده و با محوریت سلامت زنان می باشد.بهداشت باروری تمام مقاطع حساس و کلیدی را در تامین سلامت اعضا خانواده بخصوص زنان و دختران از تولد تا مرگ را در  بر میگیرد.اهمیت توجه به مساله بهداشت باروری به آن حدی رسیده که امروزه در محافل جهانی از آن به عنوان حقوق اجتماعی و نه فقط یک موضوع بهداشتی یاد می کنند.شایان ذکر است که:در سال 1994 میلادی در کنفرانس بین المللی جمعیت و توسعه قاهره به این امر تاکید شد که زنان ،مردان وجوانان باید حق دسترسی به بهداشت باروری را داشته باشند و این حق در چارچوب حقوق اساسی بشر قرار دارد.بهداشت باروری یعنی سلامت کامل جسمی،روا نی و اجتماعی اجزای سیستم باروری در سر تا سر طول زندگی بهداشت باروری بر این مسئله دلالت دارد که همه مردم باید قادر باشند که یک زندگی جنسی سالم و رضایت بخش داشته باشند.همچنین  این عبارت بیانگر این امر  است که مردم باید بتوا نند آزادانه در مورد زمان و چگونگی  فرزند آوری خود تصمیم گیری نمایند.این تعریف حقوق مردان وزنان  را در مورد آگاه  بودن از دسترسی به روشهای تنظیم خانواده،انتخابی سالم،موثر،مناسب و قابل قبول و در نهایت حق برخورداری از خدمات مراقبتی بهداشتی منا سب که زنان را قادر به داشتن حاملگی و زایمان ایمن  می سازد محفوظ می دارد. با توجه به اینکه بهداشت باروری همه محدوده زمانی زندگی یعنی از پیش از تولد تا مرگ را در بر می گیرد،اجزای آن عبارتند از:تغذیه ،بهداشت کودکان،بهداشت نوجوانان و جوانان،ایدز،بهداشت جنسی،زایمان ایمن،برنامه تنظیم خانواده،روشهای پیشگیری از بارداری،تغذیه با شیر مادر،مردان و بهداشت باروری،پناهندگان و بهداشت باروری،نازایی،پیشگیری از سرطانهای شایع دستگاه تناسلی،بهداشت سالمندان تنظیم خانواده  یک رکن اساسی جهت دستیابی به سلامت باروری،حفظ و ارتقاء سلامت مادر و کودک می باشد.

تنظیم خانواده

طبق تعریف سازمان جهانی بهداشت،تنظیم خانواده مشتمل بر اقدامهایی است که زوجها را یاری می دهند تا از بروز بارداری های ناخواسته جلوگیری کنند.فاصله بین فرزندان خود را تنظیم نمایند،زمان تولد فرزندان را با سن و شرایط دیگر تطبیق داده و آگاهانه درباره تعداد فرزندان خود تصمیم بگیرند.

اهداف برنامه تنظیم خانواده

هدف کلی برنامه تنظیم خانواده کاهش بارداری های ناخواسته و پر خطر و به حداقل رساندن مشکلات مربوطه است.پیشگیری از بارداری ناخواسته و نا ایمن و داشتن یک بارداری خواسته و ایمن،از حقوق بدیهی تک تک افراد جامعه است.

بارداری های ناخواسته و ضرورت کاهش آن

بارداری ناخواسته یا برنامه ریزی نشده عبارت است از بارداری که زن یا شوهر و یا هر دو آنها اساسا با وقوع آن مخالف بوده و یا زمان وقوع بارداری مورد نظر و توافق آنها نبوده است.

کاهش بارداری ناخواسته به دلایل مختلفی اهمیت دارد:

تعداد قابل توجه بارداریهای ناخواسته:حدود یک سوم بارداریهای دنیا  ناخواسته بوده که حدود 75 میلیون بارداری در سال در سراسر جهان را شامل می شود،این عدد از جمعیت بسیاری از کشورهای دنیا بیشتر است.معمولا بارداری های ناخواسته در خانواده های بیشتر است که سابقه بارداری های ناخواسته در آنها وجود داشته باشد.میزان بارداری های ناخواسته در خانواده هایی که سن هر کدام از دو همسر بیشتر از 35 سال است بیشتر بوده، سن بیشتر از 35 سال در خا نمها در زمان بارداری از شاخصهای بارداریهای پر خطر  است.میزان بارداری های ناخواسته در خانواده هایی که از سطح تحصیلات پایین تری برخوردار بوده و همچنین در طبقات پایین تر  اقتصادی،اجتماعی جامعه قرار دارند بیشتر است.بارداری های ناخواسته به دلایل فوق و همچنین به دلیل اینکه حمایت خانواده ها را به دنبال ندارد تهدیدی برای سلامت مادر و کودک تلقی شده و از علل افزایش  مرگ و میر مادران و نوزادان است.مادر به دلیل نخواستن فرزند ممکن است به سمت سقط مراجعه کند که با توجه به غیر قانونی بودن سقط در کشور ما متاسفانه اغلب این سقط ها غیر قانونی  و غیر ایمن بوده و موجب بروز عوارض جبران ناپذیر شده و حتی ممکن است مرگ مادر را به دنبال  داشته باشد.نوزادان حاصل از بارداری های ناخواسته نارس و کم وزن بوده دارای اختلال جسمی و روا نی هستند و در دهه های بعدی زندگی  از شانس بیشتری برای ابتلا به بیماریهای روانی بر خوردار  هستند. از طرفی دیگر رسیدگی مادر به نوزاد حاصل از بارداری های ناخواسته کمتر از  مادرانی است که دوران بارداری خواسته  و برنامه ریزی  شده خود را با نشاط و خوشحالی سپری می کنند.در نتیجه احتمال ابتلای  کودک به اختلال در رشد و نمو و عوارض نا شی از آن افزایش خواهد یافت.

بارداری های پرخطر و عوارض ناشی از آن:

حاملگی پرخطر به مواردی از بارداری گفته میشود که سلامت مادر و جنین و یا نوزاد در طول بارداری،زایمان و یا بعد از آن در معرض خطر بیشتری بوده و بی توجهی به آن باعث افزایش میزان مرگ و میر و ناتوانی در مادر و جنین میگردد. بارداری در سنین پایین،بارداری در سنین بالا، بارداری های مکرر و با فاصله کم پر خطر محسوب  میشود.

بارداری در سنین زیر 18 سال:

بارداری در سنین پایین  به دلیل عدم تکامل فیزیولوژیک مادر از یک طرف و آماده نبودن وی برای پذیرش یک بارداری و فشارهای ناشی از آن،مادر و نوزاد را با خطرات بیشماری روبرو میسازد.احتمال مسمومیت حاملگی،سقط،زایمان زودرس وسخت،کم خونی،و دیابت حاملگی در این مادران افزایش یافته همچنین خطر مرگ مادران 18_15ساله دو برابر مادران 24_20 ساله است.کودکانی که از مادران کمتر از 18 سال متولد میشوند عموما زودتر از موقع مقرر به دنیا آمده وزن تولدشان کم می باشد.نارس بودن و وزن کم زمینه ابتلا به عفونت ها و بیماری های مختلف در این کودکان را فراهم ساخته امکان مرگ آنان در سال اول زندگی بسیار زیاد است.

بارداری در سنین  بالای 35 سال:

این بارداری ها خطر سقط جنین،مشکلات جنینی و کروموزومی و بیماری های مربوط به بارداری را افزایش می دهد.مرگ ناشی از بارداری و زایمان در خانم هایی که در دوره سنی 44_40سال باردار میشوند 5 برابر خانم هایی است که در دوره سنی 30_20 سال باردار می شوند از دلایل این مسئله افزایش بروز بیماری های زمینه ای مانند دیابت و فشار خون بالا می باشد که با افزایش سن اتفاق می افتد و می تواند سلامت مادر و جنین را با خطر مواجه سازد.فشار خون بالا به علت اختلال  در خون رسانی به جنین منجر به جدا شدن زود رس جفت شده،موجب سقط و مرگ جنین خواهد شد.همچنین با افزایش سن مادر بروز  ناهنجاری های کروموزومی مانند سندروم داون به میزان قابل توجهی افزایش میابد تا جایی که احتمال داشتن فرزند منگول در سنین بالای 45 سال یک مورد در 30 تولد زنده است و این در حالی است که در یک زن 20 ساله این احتمال، یک در2000  تولد زنده تخمین زده می شود.

بارداری های با فاصله کم:

فاصله گذاری مناسب بین دو زایمان حداقل سه سال می باشد زیرا بعد از هر زایمان 3 سال طول می کشد تا بدن مادر بهبودی کامل یافته و از نظر  جسمی و روحی آمادگی حاملگی بعدی را پیدا کند و مادرانی که بین زایمان ها یشان فاصله حد اقل 3 سال را رعایت نکنند خطر بیشتری سلامت آنان را تهدید میکند.کمبود ذخیره آهن و سایر ریز مغذی ها موجب بروز کم خونی و سایر بیماریهای ناشی از کمبود این مواد خواهد شد.خطر سقط،جفت سر راهی و چسبندگی جفت افزایش یافته احتمال  بروز عوارض مرگ و میر ناشی از بارداری و زایمان افزایش میابد همچنین خطر افسردگی به دلیل استراحت ناکافی و مشغله زیاد مادر و احساس بی کفایتی در نگهداری از کودک قبلی افزایش میابد.خطر زایمان زودرس و تولد نوزاد کم وزن بیشتر شده احتمال مرده زایی و مرگ نوزاد افزایش میابد با رعایت فاصله  گذاری،جنینی که به وجود می آید در محیط منا سبی رشد کرده از نظر جسمی و ذهنی سا لم خواهد بود.از طرف دیگر تولد نوزاد جدید یکی از بزرگترین خطراتی است که سلامت کودک زیر 3 سال را تهدید می کند زیرا تغذیه شیر مادر که برای رشد کودک بسیار مهم است بطور ناگهانی قطع میشود و مادر فرصت تهیه غذای کمکی  برای فرزند کوچک خود را ندارد واحتمال ابتلای کودک به سو تغذیه و عدم رشد کافی افزایش میابد. بنابر این با رعایت فاصله مناسب بین بارداری ها هم مادر، هم جنین و هم کودک قبلی سود خواهند برد.

زایمان های مکرر:

بعد از زایمانهای سوم و چهارم احتمال خطرات ناشی از بارداری و زایمان به شدت افزایش میابد.بدن زن در اثر بارداریهای مکرر،زایمان،شیردهی و مراقبت از کودکان خردسال تحلیل رفته موجب کم خونی،سو تغذیه و.... میگردد.افزایش مرگ مادران پس از زایمان چهارم و بیشتر 5/1 تا 3 برابر احتمال مرگ پس از زایمان دوم یا سوم است. احتمال خونریزی هنگام زایمان، پارگی رحم یا بیماریهای کلیوی با افزایش تعداد بارداری ها زیاد می شود. از جمله عوارض دیررس بارداریهای زیاد میتوان به پوکی استخوان، افتادگی رحم و مثانه، ضعف بدنی و نیز مشکلات اقتصادی ر ا نام برد. در مادرانی که بیش از 4 فرزند دارند امکان اینکه نوزاد معلول، کم وزن و ضعیف بدنیا بیاورند بسیار زیاد است. تنظیم خانواده میتواند با قادر ساختن خانواده ها به تصمیم گیری آگاهانه، آزادانه و مسئولانه درباره انتخاب تعداد فرزندان، فاصله گذاری مناسب بین بارداری ها، انتخاب زمان بارداری و فرزند آوری، موجب کاهش بارداری های ناخواسته و پر خطر و در نتیجه تأمین و حفظ سلامت مادر، کودک، خانوار و در نهایت جامعه گردد. در حال حاضر 11 روش مدرن پیشگیری از بارداری در برنامه ارائه ی خدمات تنظیم خانواده کشور قرار دارد که شامل قرصهای پیشگیری از بارداریLD، تری فازیک لاینسترونول یا قرص دوران شیردهی، کاندوم، IUD ، آمپولهای تزریقی یک ماهه سیکلوفم و سه ماهه DMPA ، بستن لوله در زنان و مردان و همچنین روش اورژانس پیشگیری از بارداری میگردد.

جمعیت، سالخوردگی و سلامت:

بررسی های جمعیتی نشان می دهند که جمعیت جهان رو به سالمندی میرود، طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت، بین سالهای 2000 تا 2050 جمعیت افراد 60 سال و بالاتر جهان دو برابر شده و از حدود 11 درصد به 22 درصد میرسد. در حال حاضر از هر 10 نفر یک نفر 60 سال و بالاتر سن دارند و پیش بینی می شود در اواسط قرن حاضر از هر 5 نفر یک نفر بالا ی 60 سال باشند. نکته مهم و قابل توجه آن است که طی 5 سال آینده برای اولین بار در دنیا، تعداد افراد 65 سال و بالاتر، از تعداد کودکان کمتر از 5 سال پیشی می گیرد. به همین دلیل سازمان بهداشت جهانی موضوع سالمندی و زندگی سالم در دوران سالخوردگی را در اولویت شعارها و برنامه های روز جهانی بهداشت سال جاری به همه کشورها اعلام نموده اند.از طرفی پیش بینی های موجود حاکی از این است که جمعیت ایران علیرغم تمرکزی که در حال حاضر بر گروههای جوان دارد، به سرعت در مسیر انتقال به سالخوردگی جمعیت قرار گرفته است. در کشور ما بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال 1375 سالمندان بالای 60 سال حدود 6/6 درصد کل جمعیت را شامل می شدند که بر اساس بررسی های کشوری در سال 1385 این میزان به 3/7 درصد رسیده است و پیش بینی می شود تا سال 1429 به 9/24 درصد برسد. یعنی در کمتر از 40 سال دیگر در کشور ما از هر 4 نفر یک نفر سالمند خواهد بود. علت اصلی این امر کاهش سریع باروری و تا حدودی هم افزایش امید به زندگی در کشور می باشد. هرچه نسبت سالمندان در بین گروههای سنی بیشتر باشد منجر به تغییرات اجتماعی و اقتصادی خواهد شد و سبب تغییر در الگوی توزیع منابع می شود، به عنوان مثال همانطور که در اواخر دهه 1360 و دهه 1370 نیازهای خاص گروه سنی کودک و نوجوان وجه غالب را در برنامه ریزی کلان کشور داشته و در دهه 1380 نیز این جایگاه به نیازهای خاص جوانان اختصاص یافته است برنامه ریزی برای دو دهه آینده باید بر نیازهای خاص سالمندان و سالخوردگان متمرکز شود. حساسیت موضوع زمانی آشکار می شود که برنامه ها و زیرساختها و مداخله های لازم در خصوص سلامت سالمندان جامعه اعمال نشود. در این صورت امکان حضور سالمندان توانمند در جامعه کم رنگ شده و باید انتظار جاری شدن خیل عظیمی از سالمندان ناتوان را در جامعه داشته باشیم . در همین راستا اداره سلامت سالمندان وزارت بهداشت،درمان و آموزش پزشکی با تدوین و اجرای دو برنامه مراقبتهای ادغام یافته سلامت سالمندان به عنوان یک برنامه غربالگری با هدف کاهش بار بیماری های شایع در سالمندان جوان و کاهش میزان وابستگی و معلولیت های شایع دوره سالمندی در سالمندان پیر و همچنین برنامه ترویج بهبود شیوه زندگی به عنوان یک برنامه پیشگیری اولیه در راستای نیل به تغییرات رفتاری پیش بینی شده در اهداف آموزشی و رسدن به سا لمندی سالم و پویا بستر منا سبی برای خدمت رسانی به این گروه سنی را فراهم کرده است. امید است با اطلاع رسانی مناسب به همه افراد جامعه، اهداف مورد نظر این برنامه ها بخوبی تحقق پیدا کند.

نقش و مشارکت مردان در برنامه های بهداشت باروری

نقش مردان به عنوان شریک زندگی در ارتقاء بهداشت باروری: مردان در بیشتر جوامع نقش کلیدی در ایجاد برابری جنسی دارند و به همین علت تقریبأ در تمام کره زمین در طیف وسیعی از تصمیم گیری ها، از مسائل شخصی مانند حوزه خانواده گرفته تا تصمیمات سیاسی و برنامه ریزی در سطح دولت ها قدرت برتر هستند، بنابر این لازم است به ابعاد مختلف تأثیر مشارکت مردان در امور خانواده و بخصوص نقش حمایتی آنان در زندگی مشترک برای آندسته از وظایفی که به نادرست تنها یا بیشتر بر عهده زنان  خانواده قرار دارد  توجه بیشتر معطوف گردد. هدف از مشارکت مردان، تحقق بهداشت باروری برای همه است و مردان به شکلهای مختلفی می توانند در تحقق این مهم همکاری نمایند. مشارکت مردان در نهایت منجر به ارتقاء برابری جنسیتی در تمام ابعاد از جمله زندگی خانوادگی و اجتماعی میگردد. به همین دلیل تشویق و توانا نمودن مردان برای پذیرفتن مسئولیت هایشان در رفتارهای باروری و جنسی و نقش های خانوادگی واجتماعی است که در این راستا می بایست مورد توجه و تأکید قرار گیرد. مشارکت و همراهی مردان سبب تحولات اساسی در زندگی زنان می گردد، مردان به عنوان پدر اغلب تصمیم می گیرند که یک دختر خیلی زود ازدواج کند ویا فرصتی برای تکمیل تحصیلات خود داشته باشد ازدواج زودرس ممکن است منجر به بارداری های پر خطر شود.مردان به عنوان شوهر در تصمیم گیری برای تعداد و زمان تولد  فرزندانشان نقش کلیدی ایفا  می کنند و این تصمیمات است که آینده تمام خانواده را شکل میدهد.مردان به عنوان سرپرست خانواده غالبا" تصمیمات مالی میگیرند،مانند اینکه برای مراقبتهای مامائی یا انتقال همسر باردارشان به بیمارستان هزینه ای پرداخت کنند.در  در هنگام بروز عوارض بارداری این تصمیمات می تواند منجر به زندگی یا مرگ مادر شود.مردان به عنوان رهبران سیاسی،اجتماعی و مذهبی دیدگاه های جوامع را تبیین می کنند.حمایت های آنها از سلامتی و رفاه زنان بر مراقبت های دوران بارداری زنان تاثیر می گذارد.امروزه بی توجهی مردان به بهداشت جنسی،رفتار جنسی سا لم بی خطر و مسئولانه از مشکلات اصلی درصد زیادی از زنان در سراسر دنیاست.مسئولیت تولید مثل به عنوان یکی از اهداف تشکیل خانواده به عهده زن و مرد است و هیچ یک از طرفین نباید و نمیتواند از مسئولیت شانه خالی کند. بنابراین همه عواقب مشکلات و مسائل بارداری به همان ا ندازه که به زنان مربوط است به مردان نیز ارتباط دارد ومشارکت آنان را می طلبد. مردان به عنوان شرکای سلامت مادران میتوانند نجات بخش زندگی آنان باشند. آنها در بسیاری از زمینه ها نقش تصمیم گیرنده را ایفا می­نمایند. بطور معمول شوهران در مورد تنظیم  خانواده و استفاده از منابع موجود که در زندگی خانواده تاثیر گذار است تصمیم گیری می کنند.حمایت یک همسر مطلع شرایط بارداری و زایمان یک زن را بهبود می بخشد و می تواند در زندگی یا مرگ زنان در زمان بروز مشکلات و یا هنگامی که نیاز به مراقبتهای فوری پزشکی دارند تاثیرگذار باشد.پدران دلسوز میتو انند نقش مهمی در محبت ،مراقبت و تغذیه کودکان خود ایفا نمایند.پیشگیری از بارداری عرصه دیگری است که با مشارکت مردان تقویت می شود در این عرصه مشارکت مردان به معنای حمایت  از زنان در جلوگیری از بارداری و استفاده از روشهای مردانه پیشگیری از بارداری است. از سوی دیگر پیشگیری از انتقال بیماریهای آمیزشی به زنان از وظایف مهم مردان و جلوه دیگری از مشارکت آنان است.اگر به هر دلیل آلودگی به بیماری آمیزشی اتفاق افتد استفاده از  وسایل لازم برای جلوگیری از  انتقال بیماری به همسر ضروری است. همچنین وفاداری به همسر و روابط جنسی سالم از مهمترین وظایف مردان در این زمینه است.با توجه به فقدان  واکسن و یا درمان برای ایدز، رفتار مردان در پیشگیری از گسترش ایدز بسیار تعیین کننده است. هر چند احتمال خطر ابتلا به این بیماری برای زنان نیز رو به افزایش است.مردان حامیان مهم زنان در طول دوره بارداری در جهت تامین نیازهای مادی،روحی و عاطفی هستند. این نقش مردان در سلامت جسمی و روانی مادر  و جنین بسیار موثر است  و سبب استحکام روابط زناشویی میشود.بعلاوه مردان جایگاه مهمی در حمایت از زنان شیرده در طول  دوره شیر دهی دارند.در مجموع زنان باید  از کمک و مشارکت مردان در اداره امور خانواده و تربیت فرزندان بهره مند شوند و زندگی خانواده از هر  جهت با مسئولیت مشترک زوجین اداره شود.

                     واحد بهداشت خانواده مرکز بهداشت شهرستان تفرش 


در باره استان
در باره دانشگاه
تماس با ما
نقشه سایت 
راهنمای سرویسهای تحت وب
پست الکترونیک 
سامانه سیب 
طراحی و اجرا: اداره آمار و فن آوری اطلاعات دانشگاه
Copyright © 2010 Arak University of Medical Sciences - All rights reserved